Την πρόταση του κ. Γιώργου Δάσιου, προέδρου του Εθνικού Οργανισμού Εξετάσεων (ΕΟΕ), για το Εθνικό Απολυτήριο με αλλαγή των Πανελλαδικών Εξετάσεων παρουσιάζει το «ΘΕΜΑ».
Οι μαθητές, προκειμένου να αποκτούν πρόσβαση στα ΑΕΙ, θα παίρνουν το Εθνικό Απολυτήριο μέσω εξετάσεων σε όλα τα μαθήματα και όχι μόνο στα τέσσερα των Πανελλαδικών. Ορίζοντας εφαρμογής των αλλαγών στις Πανελλαδικές είναι το 2029, αφού θα έχει προηγηθεί εξαντλητικός διάλογος, καθώς είναι κοινή πεποίθηση ότι το σημερινό σύστημα εξασφαλίζει -αν μη τι άλλο- το αδιάβλητο των εξετάσεων.
Αυτό που προτείνει ο πρόεδρος του ΕΟΕ στοχεύει στην επιβράβευση της πραγματικής γνώσης και όχι της αποστήθισης, κάτι για το οποίο κατηγορείται το ισχύον σύστημα των Πανελλαδικών. Μια άλλη σημαντική παράμετρος είναι η ψυχολογική: όσο μεγαλύτερος ο αριθμός των εξετάσεων, τόσο περιορίζεται το στρες και το άγχος επίδοσης για τους υποψηφίους.
Η πρόταση
Η μακρά συσσωρευμένη εμπειρία σε θέματα Πανελλαδικών, τόσο του ΕΟΕ όσο και του καθηγητή Δάσιου προσωπικά, ήταν το ένα από τα βασικά συστατικά που συνετέλεσαν καθοριστικά στη διαμόρφωση της νέας πρότασης για τις εισαγωγικές εξετάσεις. Το άλλο στοιχείο είναι η διάδραση με 20.000 καθηγητές της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, με τους οποίους ο καθηγητής έχει συνεργαστεί τις τελευταίες τρεις δεκαετίες και πλέον, ειδικά σε ό,τι αφορά τον σχεδιασμό και τη βελτίωση των Πανελλαδικών.
Οπως χαρακτηριστικά αναφέρει στο «ΘΕΜΑ» ο κ. Δάσιος, «σχεδόν παντού στον κόσμο, για να εισαχθούν τα παιδιά στο πανεπιστήμιο δίνουν εξετάσεις. Στην Ελλάδα όμως οι εισαγωγικές εξετάσεις αποτελούν τη μοναδική οδό για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, ενώ σε όλα τα υπόλοιπα κράτη λαμβάνονται υπόψη και άλλες παράμετροι».
«Στην Ελλάδα οι εισαγωγικές εξετάσεις αποτελούν τη μοναδική οδό για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση», σημειώνει μιλώντας στο «Πρώτο ΘΕΜΑ» ο Γιώργος Δάσιος. Σημειωτέον ότι μια πρώτη παρουσίαση του σχεδίου αντικατάστασης των Πανελλαδικών που αναδεικνύει σήμερα το «ΘΕΜΑ» έγινε πριν από λίγες ημέρες από τον κ. Δάσιο στο πλαίσιο της Συνόδου των Πρυτάνεων. Για την ιστορία, ο καθηγητής ήταν προσκεκλημένος της προεδρεύουσας, πρυτάνεως του Παντείου, καθηγήτριας Χριστίνας Κουλούρη.
Ακολουθεί η πρόταση του κ. Δάσιου για τις «μη Πανελλαδικές»:
Α/ Οι μαθητές θα εξετάζονται σε 9 κύρια μαθήματα, τα οποία είναι τα εξής: Νέα Ελληνικά, Αρχαία Ελληνικά, Λογοτεχνία, Ιστορία, Μαθηματικά, Φυσική, Χημεία, Βιολογία, Πληροφορική.
Β/ Μετά το τέλος της Α’ Λυκείου, όποιος μαθητής το επιθυμεί θα διαγωνίζεται πανελλαδικά σε 3 από τα μαθήματα της δικής του επιλογής, π.χ. στα μαθήματα Α1, Α2, Α3 (Νέα και Αρχαία Ελληνικά, Λογοτεχνία για τις ανάγκες του παραδείγματος). Η βαθμολογία του μαθητή θα καταχωρίζεται ως «α1, α2 και α3» αντίστοιχα.
Γ/ Η ίδια διαδικασία (το στάδιο Β) θα επαναλαμβάνεται στο τέλος της Β’ Λυκείου με άλλα 3 μαθήματα, όχι όμως τα ίδια με εκείνα του σταδίου Β. Αυτή τη φορά ο μαθητής θα επιλέξει, φερ’ ειπείν, τα Β1, Β2, Β3 (π.χ. Ιστορία, Μαθηματικά, Φυσική), λαμβάνοντας τους βαθμούς β1, β2, β3.
Δ/ Ολοκληρώνοντας τη Γ’ Λυκείου, ο υποψήφιος θα διαγωνίζεται στα 3 εναπομείναντα μαθήματα Γ1, Γ2, Γ3 (π.χ. Χημεία, Βιολογία και Πληροφορική) και θα λαμβάνει αντίστοιχα τους βαθμούς γ1, γ2, γ3.
Ε/ Οι εξετάσεις θα διενεργούνται πανελλαδικά με θέματα που θα επιλέγονται από Τράπεζα Θεμάτων, η οποία θα περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον 1.000 θέματα ανά μάθημα. Σύμφωνα με το μοντέλο των Πανελλαδικών Εξετάσεων, τα ονόματα των μαθητών θα είναι καλυμμένα και τα γραπτά θα διορθώνονται σε διαφορετική σχολική μονάδα από εκείνη της φοίτησης του μαθητή προκειμένου να διασφαλιστεί το αδιάβλητο της διαδικασίας.
ΣΤ/ Πώς θα προκύπτουν οι βαθμολογίες
Από τις εξετάσεις των άρθρων Β., Γ. και Δ. θα εξάγονται οι ακόλουθοι 3 μέσοι όροι, σε καθέναν από τους οποίους θα αποδίδεται ένας συντελεστής βαρύτητας. Κατ’ αυτόν τον τρόπο θα προκύπτει ένας διαβαθμισμένος μέσος όρος «Μ». Βάσει της ιδέας του καθηγητή Δάσιου, η βαθμολογία του Λυκείου θα μπορούσε να λαμβάνεται υπόψη ως εξής: για καθέναν από τους γραπτούς βαθμούς α1, α2, α3, β1, β2, β3, γ1, γ2, γ3 μπορεί να εξάγεται ένας τελικός βαθμός με συνδυασμό ανάμεσα στον μέσο όρο του πανελλαδικού γραπτού διαγωνίσματος και του βαθμού που έχει πάρει ο μαθητής στο Λύκειο στο ίδιο μάθημα - με την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ τους.
Ο βαθμός του Λυκείου δεν θα μειώνει ποτέ τον πανελλαδικά αποκτημένο γραπτό βαθμό. Για παράδειγμα, θα μπορούσε να οριστεί ότι αυτή η διαφορά στη βαθμολογία του ίδιου μαθήματος σε Λύκειο και «Πανελλαδικές» δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τις 3 μονάδες στην κλίμακα 0-20. Ετσι, εάν έχουμε μια περίπτωση όπου ο γραπτός βαθμός στις εξετάσεις είναι 13 και ο βαθμός του Λυκείου στο ίδιο μάθημα είναι 15, ο μέσος όρος των δύο βαθμολογιών και τελικός βαθμός είναι το 14.
Αν τώρα έχουμε γραπτά του 16 με απόκλιση μικρότερη των 3 μονάδων, τότε ο τελικός βαθμός θα είναι και αυτός 16. Τέλος, σε ένα υποθετικό σενάριο όπου ο γραπτός βαθμός είναι, φερ’ ειπείν, 12 και βαθμός Λυκείου 18, άρα η διαφορά είναι μεγαλύτερη του 3, τότε ως τελικός βαθμός θα λογίζεται το 12.
Σε κάθε περίπτωση, η συγκεκριμένη μέθοδος υπολογισμού της βαθμολογίας συνεπάγεται τη δημιουργία ενός τελικού μέσου όρου «Μ» μεταξύ πανελλαδικών γραπτών εξετάσεων και των αντίστοιχων λυκειακών επιδόσεων. Ο αριθμός «Μ» εμπεριέχει την επίδοση του μαθητή κατά τα 3 έτη του Λυκείου και μπορεί να αποτελέσει ένα μέρος των απαιτήσεων για την εισαγωγή του στο πανεπιστήμιο.
Ο καθηγητής Δάσιος προτείνει περαιτέρω ο μέσος όρος που προκύπτει (Μ) να αποτελεί π.χ. ένα ποσοστό 20% της συνολικής βαθμολογίας του υποψηφίου, με το 80% να είναι η επίδοσή του στα άλλα 4 μαθήματα στα οποία θα εξετάζεται πανελλαδικά - ακριβώς όπως προβλέπει το ισχύον σύστημα των Πανελλαδικών Εξετάσεων.
Ο κ. Δάσιος διευκρινίζει ότι «αν ο μαθητής επιλέξει να μη δώσει τις εξετάσεις σε κάθε τάξη του Λυκείου, τότε θα δίνει στο τέλος τα 4 μαθήματα με άριστα το 80 στα 100. Το υπόλοιπο 20% θα προκύπτει από τον συνυπολογισμό των βαθμολογιών στα μαθήματα του Λυκείου».
Τι είναι ο ΕΟΕ
Ο Εθνικός Οργανισμός Εξετάσεων (ΕΟΕ) είναι μία ανεξάρτητη και αυτοτελής διοικητική αρχή η οποία, αν και επιβλέπεται από το υπουργείο Παιδείας, αποτελεί τον μόνο επιτελικό επιστημονικό φορέα στην Ελλάδα με αρμοδιότητα τα ζητήματα που αφορούν τις εξετάσεις εισαγωγής στα ΑΕΙ. Αποστολή του ΕΟΕ είναι η διασφάλιση της υψηλής ποιότητας των εξετάσεων - εν προκειμένω των Πανελλαδικών.
Επικεφαλής αυτού του εξειδικευμένου δημόσιου φορέα και απολύτως ταυτισμένος μαζί του -εφόσον ασκεί καθήκοντα προέδρου από το 2014- είναι ο καθηγητής Γεώργιος Δάσιος, ένας από τους διαπρεπέστερους Ελληνες μαθηματικούς, μια προσωπικότητα με διεθνές κύρος και πλήθος διακρίσεων για το πρωτότυπο επιστημονικό έργο του. Σημειώνεται, εντελώς ενδεικτικά, ότι ο κ. Δάσιος έχει διδάξει και γενικώς έχει συνεργαστεί ως ερευνητής με περισσότερα από 100 πανεπιστήμια ανά τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένου του Κέιμπριτζ.
Μεταξύ άλλων τίτλων που κατέχει, είναι αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών στον κλάδο των Μαθηματικών με τίτλο «Εφαρμοσμένη Ανάλυση». Για τις μελέτες του στον τομέα της μαγνητοεγκεφαλογραφίας και της ηλεκτροεγκεφαλογραφίας, το 2005 η Ευρωπαϊκή Ενωση του απένειμε μία από τις 15 τιμητικές έδρες αριστείας «Marie Curie». Ωστόσο, παράλληλα με το έργο του στα Ανώτερα Μαθηματικά και τις τεχνολογικές εφαρμογές τους, ο κ. Δάσιος ασχολείται συστηματικά με θέματα Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και εξετάσεων από το 1975.
Την ανεκτίμητη αυτή εμπειρία των 50 ετών παρακολούθησης και συμμετοχής στον σχεδιασμό των Πανελλαδικών, ο κ. Δάσιος επιχειρεί να ενσταλάξει στο νέο σύστημα εισαγωγικών εξετάσεων που προτείνει για το μέλλον στην Ελλάδα: το «μετά τις Πανελλαδικές» μέλλον για τους εισακτέους στην Ανώτατη Εκπαίδευση.
Πόσες φορές άλλαξε το σύστημα σε 188 χρόνια
Από το 1837 έως το 1923 οι φοιτητές εγγράφονταν στο πανεπιστήμιο μόνο με απολυτήριο Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Το 1923, όμως, η ζήτηση αυξήθηκε υπέρμετρα λόγω των προσφύγων από τη Μικρά Ασία, οπότε καθιερώθηκαν οι εισαγωγικές εξετάσεις. Οι πρώτες διενεργήθηκαν το 1924 στα τμήματα της Φυσικομαθηματικής Σχολής, ενώ το 1926 γενικεύτηκαν για την εισαγωγή σε όλες τις σχολές.
Εως και το 1963 οι εισαγωγικές εξετάσεις διοργανώνονταν από κάθε εκπαιδευτικό ίδρυμα ξεχωριστά. Γι’ αυτό και το 1964 θεωρείται έτος-σταθμός για την ελληνική εκπαίδευση, καθώς από τότε ξεκινά η σύγχρονη διαδρομή του θεσμού των εξετάσεων.
1964: Οι πρώτες εισιτήριες εξετάσεις κεντρικά και ενιαία για όλα τα ΑΕΙ από το υπουργείο Παιδείας. Το σύστημα βαφτίζεται «Μεταβατικό Ακαδημαϊκό Απολυτήριο».
1965-1966: Θεσπίζεται το «Ακαδημαϊκό Απολυτήριο» (Α και Β τύπος). Το «Πλήρες Ακαδημαϊκό Απολυτήριο» περιλαμβάνει εξέταση σε 10 κύρια μαθήματα στη διδακτέα ύλη των 6 τάξεων του Γυμνασίου.
1967-1979: Γενικές Εισιτήριες Εξετάσεις (κύκλοι σχολών ΑΕΙ και ΚΑΤΕΕ).
Για τα ακαδημαϊκά έτη 1967-68 και 1968-69 καταργείται το Ακαδημαϊκό Απολυτήριο. Το δικτατορικό καθεστώς επαναφέρει «τας εισιτηρίους εξετάσεις διά τας Ανωτέρας και Ανωτάτας Σχολάς», όπως και τη διδασκαλία της καθαρεύουσας σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Επιπλέον, επανέρχονται οι εισαγωγικές εξετάσεις από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο, το οποίο γίνεται εξατάξιο.
Τη συγκεκριμένη περίοδο, με την ίδρυση περιφερειακών πανεπιστημίων, διαπιστώνεται αύξηση του φοιτητικού πληθυσμού σε ΑΕΙ και ΤΕΙ: από 58.000 σπουδαστές το 1965-66 σε 85.776 το 1970-71. Οι εξετάσεις διενεργούνται στις έδρες των πανεπιστημίων (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Ιωάννινα) από τις επιτροπές εξετάσεων, οι οποίες εδρεύουν σε καθένα από τα ΑΕΙ. Τα θέματα ορίζονταν από την Κεντρική Επιτροπή Εισιτήριων Εξετάσεων και επιλέγονταν από την ύλη που είχε διδαχτεί σε όλες τις τάξεις του Γυμνασίου.
Συνολικά, από το 1967 μέχρι σήμερα οι εξετάσεις για την εισαγωγή στο πανεπιστήμιο διενεργούνται σε επιλεγμένα μαθήματα. Ο νόμος υπέστη τροποποιήσεις 11 φορές, με αντίστοιχες αλλαγές στην ονομασία των εξετάσεων.
